Πρωτοβουλία Συνεργασίας
για την Κοινωνική και Αλληλέγγυα Οικονομία
ΚΕΙΜΕΝΟ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗΣ
Μια χωρίς προηγούμενο κρίση κλονίζει το παγκόσμιο σύστημα και αλλάζει τον κόσμο.
Μετά την κατάρρευση του σοβιετικού μοντέλου, επικράτησε η άποψη ότι δεν υπάρχει εναλλακτική απάντηση στο καπιταλιστικό μοντέλο οργάνωσης της παραγωγής και της οικονομίας, γεγονός που ενίσχυσε τις τάσεις ανεξέλεγκτης λειτουργίας των αγορών και παρήγαγε αλυσιδωτές κρίσεις, όπως αυτή που περνάμε τώρα.
Οι κοινωνικές επιπτώσεις της κρίσης του καπιταλιστικού μοντέλου είναι δραματικές για τη συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών παγκόσμια: Τεράστιες κοινωνικές ανισότητες και εκτεταμένη φτώχεια στις «μητροπόλεις», επισιτιστική και υγειονομική κρίση στη περιφέρεια (Αφρική), τοπικοί πόλεμοι, τεράστιες μετακινήσεις πληθυσμών προς αναζήτηση καλύτερης τύχης.
Οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις της κρίσης του καπιταλιστικού μοντέλου είναι εξίσου δραματικές, ενώ δρουν ενισχυτικά της επιδείνωσης των κοινωνικών συνθηκών: εντατικοποίηση καλλιεργειών, διατροφικές κρίσεις, επιδείνωση του φαινόμενου του θερμοκηπίου και της κλιματικής αλλαγής, ερημοποίηση των εδαφών, ρύπανση, κατασπατάληση υδατικών αποθεμάτων και ανανεώσιμων φυσικών πόρων (π.χ. δάση, αλιεύματα), εξάντληση των μη ανανεώσιμων φυσικών πόρων, βίαιη αστικοποίηση.
Οι τεχνολογικές καινοτομίες κατευθύνονται από την απληστία της κερδοφορίας και της κυριαρχίας και όχι από κριτήρια κοινωνικά και περιβαλλοντικά. Τον τόνο δίνουν οι πολυεθνικές επιχειρήσεις και οι χρηματοπιστωτικοί κολοσσοί και όχι η κοινωνία των πολιτών και οι δημοκρατικές λαϊκές διαδικασίες, πολλές φορές ούτε καν οι δημοκρατικά εκλεγμένες κυβερνήσεις.
Οι ανερχόμενες οικονομίες (Κίνα, Ινδία, Ρωσία, Βραζιλία) διεκδικούν μερίδιο εξουσίας από τις ανεπτυγμένες, στα παγκόσμια κέντρα αποφάσεων, αλλά επάνω στις ίδιες κατευθυντήριες γραμμές του ίδιου αποτυχημένου μοντέλου, μερικές φορές με πολύ μεγαλύτερη αυταρχικότητα και περιορισμούς ελευθεριών.
Στο πλαίσιο αυτό η Ε.Ε., με συντηρητικές ηγεσίες στην πλειοψηφία των χωρών της, δεν φαίνεται ικανή να παίξει τον παγκόσμιο ρόλο που έχει την ευκαιρία να αναλάβει.
Η κρίση, στη χώρα μας ιδιαίτερα, έχει καθολικά χαρακτηριστικά: οικονομική, κοινωνική, περιβαλλοντική, πολιτική, ιδεολογική.